Szukaj chwyty i tabulatury
Szukaj wykonawców
 

Słownik gitarowy

3-way switch
przełącznik 3-pozycyjny
5-way switch
przełącznik 5-pozycyjny
active pickup
przystawka aktywna
akcja
potoczna nazwa dla wysokości strun nad podstrunnicą , źródło: www.gitara.4web.pl
amp
skrót od angielskiego terminu amplifier, czyli wzmacniacz, źródło: www.gitara.4web.pl
angle plug
wtyk kątowy
anodized
anodowanie
arch-top
wypukła płyta wierzchnia korpusu
arch-top acoustic guitar
gitara akustyczna posiadająca wypukłą płytę wierzchnią
arm-rest
płytka umieszczona w miejscu kontaktu ramienia z korpusem gitary
artificial harmonic
sztuczny flażolet
artykulacja
sposób wydobywania dźwięków na gitarze, składa się na nią wiele czynników - przede wszystkim specyficzna "czytelność" w grze , źródło: www.gitara.4web.pl
ash
jesion
audio taper pot
potencjometr o charakterystyce logarytmicznej
bag
pokrowiec
body
korpus gitary
bramka szumów
urządzenie do usuwania szumów przez ingerencję w sygnał (najczęściej obcięcie jego części) , źródło: www.gitara.4web.pl
bridge
mostek
cała nuta
nuta o najdłuższym czasie trwania
chorus
ang., efekt oparty na dodaniu dodatkowego toru dźwięku do oryginalnego i delikatnym opóźnieniu - daje to efekt przypominający grę dwu instrumentów i uprzestrzennia dźwięk, źródło: www.gitara.4web.pl
class A, AB, B
różne klasy pracy wzmacniaczy. Klasa A - lampa pracuje przez cały cykl sygnału. W klasie B - lampa pracuje przez pół cyklu, przez drugą połowę - druga lampa. Klasa AB - dla małych sygnałów lampy pracują w klasie A, dla większych - w klasie B. , źródło: www.gitara.4web.pl
combo
ang., wmacniacz (przedwzmacniacz i końcówka mocy) oraz głośnik lub głośniki zintegrowany w jednej obudowie, potocznie po polsku piec , źródło: www.gitara.4web.pl
cranked
ang., (dosłownie: rozkręcony) przesterowanie sygnału crunch - ang., lekki przester, najczęściej przy stosunkowo mocno rozkręconym czystym kanale wzmacniacza , źródło: www.gitara.4web.pl
ćwierćnuta
trwa jedną czwartą czasu "całej nuty"
delay
ang., efekt echa, powtórzenia dźwięków w pewnych odstępach , źródło: www.gitara.4web.pl
distortion
ang., mocno przesterowany sygnał gitary , źródło: www.gitara.4web.pl
effect loop
ang., patrz: pętla efektowa , źródło: www.gitara.4web.pl
enhancer
ang., urządzenie przetwarzające sygnał audio w celu poprawy jakości , źródło: www.gitara.4web.pl
eq, equalization
barwa tonu - regulacja pozwalająca na ingerencję we wzajemne proporcje dźwięku dla różnych częstotliwości (najczęściej Bass, Treble, Middle lub Low, Mid, High) , źródło: www.gitara.4web.pl
flanger
ang., do sygnału oryginalnego dodano dodatkowy opóźniony o ok. 20 milisekund z regulowaną modulacją strojenia (w niektórych dodano również sprzężenie zwrotne) , źródło: www.gitara.4web.pl
floyd rose
ang., mostek z podwójnie blokowanymi strunami (przy główce i przy mostku) z mikrostrojeniem (nie wykorzystuje się kluczy, tylko małe pokrętła przy mostku). System taki pozwala na swobodne opuszczanie i podwyższanie naciągu strun, ale bez utraty stroju; niestety, zakładanie strun i strojenie całości jest pracochłonne i kłopotliwe, źródło: www.gitara.4web.pl
footswitch
ang., przełącznik nożny, najczęściej służy do przełączania funkcji we wzmacniaczu (kanały, pogłos, midi) , źródło: www.gitara.4web.pl
fuzz
ang., pierwszy, stosunkowo prymitywny przester w całości zbudowny na tranzystorach dający mocny gain i kompresję ale czasami nieciekawe przesterowanie (zbyt zapiaszczone) , źródło: www.gitara.4web.pl
fx
ang., efekt specjalny, potoczna nazwa dla multiefektów gitarowych , źródło: www.gitara.4web.pl
gain
ang., regulacja stopnia wzmocnienia przedwzmacniacza , źródło: www.gitara.4web.pl
główka
końcowa część gryfu, na której mieści się mechanizm naciągu strun.
gra akordowa
Gra akordowa jest podstawą każdego gitarzysty. Wszyscy (a przynajmniej większość) zaczynała od kilku prostych i łatwych do zagrania akordów. Moim skromnym zdaniem mistrzem w grze akordowej był nie żyjący już dzisiaj (niestety) Kurt Cobain z Nirvany. Aby dobrze grać akordowo trzeba przyswoić sobie pewne zasady i rodzaje akordów (powerchody, akordy barre itp...) jeśli nauczymy się ich płynnego wykonywania to możemy śmiało powiedzieć, że umiemy grać na gitarze. Grę akordową można postrzegać również szerzej - udowodnili to choćby Tommy Emmanuel, czy Joe Pass, którzy posiedli znakomitą umiejętność akordowego akompaniowania sobie do granych jednocześnie solówek. W dzisiejszych czasach techniki gitarowe przenikają się. Dla dociekliwych polecam zasięgnięcie informacji o fingerstyle.
gra solowa
Gra solowa (tzw. Solówki) polega na wydobywaniu jednego lub kilku dźwięków z określonych strun. Gra solowa jest niezastąpiona tam gdzie niemożliwa jest gra akordami lub jeśli chcemy wyróżnić gitarę. Niedoścignionymi (jak zwykle moim zdaniem) mistrzami gry solowej są Joe Satriani oraz Slash.
gryf
podłużna, wąska część gitary zakończona główką. Do korpusu/pudła rezonansowego gitary może być przyklejony lub przykręcony.
hammer-on
wydobycie dźwięku poprzez uderzenie palcem w strunę na danym progu.
harmonizer
efekt wykorzystywany jako wzbogacający brzmienie (dodający do sygnału alikwoty, podobny do chorusa), drugie zastosowanie to dodawanie wyższego lub niższego harmonicznie dźwięku (określonego harmonicznie, czyli w jakimś interwale - odległości). Inteligentne harmonizery potrafią dodawać dźwięk w określonej z góry tonacji , źródło: www.gitara.4web.pl
high-gain
ang., mocny, intensywny przester , źródło: www.gitara.4web.pl
humbucker
przetwornik dwucewkowy
hybryda
(hybrydowy wzmacniacz) nazwa potoczna wzmacniacza, w którym połączono różne technologie. Najczęściej spotykane są konstrukcje, gdzie zastosowano lampę (lampy) w przedwzmacniaczu i tranzystorową końcówkę mocy, rzadziej odwrotnie , źródło: www.gitara.4web.pl
in-phase
cewki połączone w zdognej fazie
inkrustacja
to metoda dekorowania obiektów (w naszym przypadku gitary)
interwał
stosunek częstotliwości dwóch dźwięków
kaczka
patrz: wah-wah , źródło: www.gitara.4web.pl
klucz basowy
obejmuje dwiema kropkami czwartą linię i każda nuta położona na tej linii jest nutą F. Dlatego klucz ten zwany jest też Kluczem F.
klucz wiolinowy
owinięty jest wokół drugiej linii, a każda nuta położona na tej linii jest nutą G. Dlatego klucz ten zwany jest też Kluczem G.
kolumna głośnikowa
skrzynia z wbudowanymi głośnikami lub głośnikiem, potocznie nazywana paczką , źródło: www.gitara.4web.pl
kompresja
efekt polegający na wyrównaniu sygnału, czyli najcichsze dźwięki są wzmacnianie, a zbyt głośne tłumione - pozwala to na zatuszowanie pewnych "nierówności" w grze. Jest to także bardzo potrzebny efekt dynamiczny wykorzystywany w pracy studyjnej dla jednego instrumentu, jak i poszczególnych nagrań (utworów) jako całości , źródło: www.gitara.4web.pl
końcówka mocy
stopień wzmacniacza, który zwiększa moc sygnału do poziomu wystarczającego do wysterowania głośnika (-ów); wzmacniacz składa się z przedwzmacniacza i końcówki mocy , źródło: www.gitara.4web.pl
kreska taktowa
pionowa linia dzieląca pięciolinię na "takty"
kropka
w zapisie nutowym służy do zaznaczenia w zapisie dźwięków, które trwają dłużej niż zwykła wartość rytmiczna. Ten dodatkowy czas trwania nuty jest zawsze połową wartości nuty, przy której stoi kropka.
kwarta czysta
dwa dźwięki oddalone od siebie o pięć półtonów
kwinta czysta
dźwięki oddalone od siebie o siedem półtonów
lampa elektronowa
służy (najczęściej) do wzmacniania sygnału we wzmacniaczu. Jej wyprodukowanie jest stosunkowo drogie i kłopotliwe (szkodliwe gazy, ręczny montaż podzespołów), ale dobrej klasy wzmacniacz lampowy w zastosowaniu gitarowym daje szlachetne, ciepłe i miłe dla ucha przesterowanie. Tak jak produkcja - tak i użytkowanie urządzeń lampowych jest dość skomplikowane (wrażliwość na temperaturę, wstrząsy, ciężar, okresowa wymiana lamp) , źródło: www.gitara.4web.pl
leslie
ang., obrotowe głośniki Lesliego, urządzenie, gdzie głośniki obracają się dookoła - daje to interesujący efekt trochę podobny do chorusa lub flangera (w uproszczeniu, ponieważ to właśnie Leslie był prekursorem tych efektów), wykorzystano tu m.in. efekt Dopplera (przybliżania i oddalania się fal dźwiękowych). W erze efektów cyfrowych doczekały się wielu symulatorów , źródło: www.gitara.4web.pl
łuk
w zapisie nutowym służy do łączenia dwóch nut ze sobą. Czas trwania takiej "połączonej nuty" jest równy sumie nut powiązanych łukiem.
menzura
(ang."scale length") to odległość od progu zerowego do siodełka na mostku, a inaczej mówiąc - ograniczona dwoma punktami długość czynna struny.
metronom
(miaromierz, taktomierz) - urządzenie mechaniczne lub elektroniczne służące do dokładnego podawania tempa utworu muzycznego. Przyrząd używany podczas ćwiczeń muzycznych oraz komponowania. [Źródło : Wikipedia]
metrum
ilość nut w takcie (liczba nut bazowych - górna liczba) oraz ich rodzaj (bazowa wartość rytmiczna - dolna liczba).
midi
(Musical Instrument Digital Interace) system opracowany w 1981 roku jako uniwersalny system pozwalający na sterowanie parametrami za pomocą przełączników (często nożnych) , źródło: www.gitara.4web.pl
mostek
sztywno zamocowana do pudła rezonansowego/korpusu gitary część, na której zaczepia się struny, reguluje ich wysokosć nad gryfem oraz odleglosci od siebie.
multiefekt
ang., zbiór wielu efektów gitarowych umieszczonych w jednej obudowie - istnieje tu szerokie spektrum - od tanich, azjatyckich i niezbyt wyszukanych multiFX, aż po profesjonalne, zaawansowane urządzenia z bardzo dobrze brzmiącymi poszczególnymi efektami i świetnymi (często lampowymi) preampami , źródło: www.gitara.4web.pl
oktawa
dźwięki oddalone od siebie o 12 półtonów
oktawer
efekt dodający do dźwięku podstawowego dźwięk wyższy lub niższy o oktawę , źródło: www.gitara.4web.pl
overdrive
ang., lekko przesterowany sygnał instrumentu , źródło: www.gitara.4web.pl
ósemka
trwa jedną ósmą czasu "całej nuty" i oznaczana jest jedną "chorągiewką"
paczka
patrz: kolumna głośnikowa , źródło: www.gitara.4web.pl
panorama
(ang. panning) usytułowanie dźwięku w systemie stereo lub przemieszczanie dźwięku w lewym/prawym kanale , źródło: www.gitara.4web.pl
pauza
w zapisie nutowym symbolizuje przerwę między nutami. Każda pauza ma swoją wartość rytmiczną.
pętla efektowa
gniazdo wyjścia z przedwzmacniacza przed końcówką mocy i gniazdo wejścia na końcówkę mocy; pozwala na pobranie sygnału z preampu, przetworzenie zewnętrznymi efektami i skierowanie do końcówki mocy; pętla szeregowa powoduje przerwanie wewnętrznego toru sygnałowego między przeampem i końcówką, pętla równoległa - nie. W uproszczeniu: służy do "wpinania" dodatkowych efektów (najczęściej modulacyjnych) w celu zmniejszenia szumów przez ominięcie przedwzmacniacza , źródło: www.gitara.4web.pl
piec
potoczna nazwa wzmacniacza zintegrowanego, patrz: combo , źródło: www.gitara.4web.pl
pięciolinia
jest ona zbudowana z pięciu linii ciągłych i czterech pustych pól pomiędzy nimi. Linie numerujemy od dołu do góry. Na pięciolini umeiszczane są nuty.
piórko
niewielki sztywny kawałek plastiku służący do uderzania w struny zamiast gry palcami.
podstawek
płaska, drewniana część mostka w gitarze akustycznej/klasycznej stanowiąca jego podstawę. Jest na stałe przyklejona do pudła rezonansowego.
podstrunica
wierzchnia powierzchnia gryfu, na której nabite są progi. Najczęściej stosowanym drewnem - palisander, klon, heban.
power amp
ang., patrz: końcówka mocy , źródło: www.gitara.4web.pl
półnuta
trwa połowe czasu "całej nuty"
preamp
ang., patrz: przedwzmacniacz , źródło: www.gitara.4web.pl
progi
metalowe elementy nabite na palisander. Wyznaczają odległości między dźwiękami na gryfie.
pryma
dwa dźwięki o tej samej wysokości
przedwzmacniacz
stopnie wzmocnienia wstępnego sygnału z gitary, dają sygnał o dużym napięciu, aby wysterować końcówkę mocy , źródło: www.gitara.4web.pl
przester
(przesterowany dźwięk) specyficzne zniekształcenie dźwięku gitary przypominające charczenie , źródło: www.gitara.4web.pl
przetwornik
(ang., pickup) cewka z magnesem montowana w korpusie gitary przetwarzająca drgania strun na sygnał elektryczny. Spotykana w formie dwu- lub jednocewkowej , źródło: www.gitara.4web.pl
przetwornik gitarowy
urządzenie służące do wytwarzania prądu adekwatnego do mechanicznych drgań struny gitarowej.
pull-off
zagranie dźwięku i wydobycie następnego dźwięku poprzez zdjęcie palca z progu
seksta mała
dźwięki oddalone od siebie o osiem półtonów
sekunda mała
dwa dźwięki oddalone od siebie o pół tonu
sekunda wielka
dwa dźwięki oddalone od siebie o dwa półtony
septyma mała
dźwięki oddalone od siebie o dziesięć półtonów
septyma wielka
dźwięki oddalone od siebie o jedenaście półtonów
singiel
przetwornik gitarowy z jedną cewką (ang: single coil) single coil - ang., patrz: singiel , źródło: www.gitara.4web.pl
siodełko
częśc gitary mieszcząca się na granicy gryfu i główki gitary. O siodełko opierają się struny.
skala muzyczna
Skala jest zbiorem relacji pomiędzy wysokościami dźwięku (lub interwałami) złożonym tak, by zawierać maksymalną ilość konsonansów, kiedy dwa (lub więcej) z tych interwałów wybrzmiewają równocześnie.
slide
technika gry polegająca na ślizganiu się palca lewej ręki wzdłuż struny bez zmiany siły docisku palca
solid state
ang., wzmacniacz zbudowany na tranzystorach , źródło: www.gitara.4web.pl
solid-body
korpus wykonany z litego drewna
speaker
ang., głośnik , źródło: www.gitara.4web.pl
stomp box
ang., urządzenie podłogowe z wbudowanym efektem , źródło: www.gitara.4web.pl
strunnik
część mieszcząca się na mostku gitary. Oparte są o nie struny. Wysokość strunnika ma wpływ na wysokość strun nad gryfem.
sustain
ang., wybrzmiewanie dźwięku , źródło: www.gitara.4web.pl
symulator głośnikowy
urządzenie wbudowane we wzmacniacz lub w osobnej obudowie pozwalające na nagrywanie gitary bezpośrednio w stół mikserski (komputer, magnetofon). Symuluje ono zjawiska zachodzące w trakcie nagrywania gitary mikrofonem z głośnika gitarowego (gitara nagrana bezpośrednio liniowo - szczególne przesterowana - brzmi jak sikanie na blachę) , źródło: www.gitara.4web.pl
szesnastka
trwa jedną szesnastą "całej nuty"
szpila
niewielki kołek służący do mocowania strun na mostku w gitarze akustycznej.
tab
ang., tabulatura, alternatywny zapis nut na gitarze - zamiast klasycznej pięciolini graficzny wykres sześciu strun i numeru progu, na którym trzeba przycisnąć dźwięk , źródło: www.gitara.4web.pl
takt
odcinki pięciolini podzielone przez "kreski taktowe"
tercja mała
dwa dźwięki oddalone od siebie o trzy półtony
tercja wielka
dwa dźwięki oddalone od siebie o cztery półtony
top
płyta wierzchnia korpusu
tranzystor
część elektroniczna wyprodukowana na bazie półprzewodników wykorzystywana do wzmacniania sygnału we wzmacniaczu. Miały zastąpić lampę elektronową, gdyż są tańsze i mniej kłopotliwe w produkcji, ale okazało się, że dźwięk uzyskany (szczególnie przesterowany) na tranzystorach nie jest tak dobrej jakości jak na lampie. Istnieje wiele dobrych (nawet bardzo dobrych) wzmacniaczy tranzystorowych, ale najczęściej technologia ta wykorzystywana jest przy produkcji tanich, słabych brzmieniowo wzmacniaczy dla młodszych, mniej wymagających adeptów sztuki gitarowej , źródło: www.gitara.4web.pl
tryton
dźwięki oddalone od siebie o sześć półtonów
tuner
elektroniczny stroik do gitary
vibrato
wibrowanie struny poprzez jej szybkie podciąganie i opuszczanie palcem lub wajchą
wah-wah
ang., (potocznie kaczka) efekt podłogowy w formie pedału do zmiany charakterystyki dźwięku w zależności od położenia pedału (podbicie niskich lub wysokich częstotliwości), używany również w formie automatycznej reagujący na uderzenie w struny , źródło: www.gitara.4web.pl